Το χωριό Βόνη βρίσκεται νοτιοανατολικά του Ηρακλείου, σε απόσταση 28 χμ. και είναι κτισμένο σε υψόμετρο 330 μ. Περιβάλλεται από υψώματα και χαμηλούς λόφους με άνοιγμα προς τ’ ανατολικά. Οι κάτοικοι σύμφωνα με την απογραφή του 1991 ήταν 664 και ασχολούνται με την παραγωγή επιτραπέζιων σταφυλιών, κρασοστάφυλων, σταφίδων και λαδιού.
Μαρτυρίες αναφέρουν ότι η παλαιότερη ονομασία του χωριού ήταν Αγιοχώρι και προερχόταν από το γεγονός ότι στην περιοχή υπήρχαν πολλές εκκλησίες.
Για πρώτη φορά το όνομα Βόνη εμφανίζεται σε ενετικό συμβόλαιο του 1271 με λατινικούς χαρακτήρες: Voni. Σε άλλα ενετικά έγγραφα αναφέρεται άλλοτε ως Voni και άλλοτε ως Vogni.
Αναφέρεται σε συμβόλαια των συμβολαιογράφων τού Χάντακα Pietro Scardon το 1271 Voni , ( Ant . Lombardo, Documenti della colonia veneziana di Creta, σ . 108), τού 1301 , τού Leon . Marcello, Voni, (Chiaudano -Lombardo, Fonti pera la storia di Venezia, σ . 129). To 1391 είναι φέουδο τού Orsolinus Iustiniano ( ΕΙ . Santschi, Regestes des arrcts civils, σ . 305, passim). Αναφέρεται στην επαρχία Πεδιάδας το 1577 από το Fr . Barozzi , ( f °25 r ) Voni , από τον Καστροφύλακα (Κ95) Vogni , με 278 κάτ. το 1583, από το Βασιλικάτα (Μνημεία Κρητ. Ιστ. V , σ. 123) Vogni , το 1630. Στην τούρκικη απογραφή τού 1671 Voni με 59 χαράτσα(Ν. Σταυρινίδη, Μεταφράσεις Β’, σ. 116). Στην αιγυπτιακή απογραφή τού 1834 Voni ( Pashley , Travels in Crete , II , 319), με 30 τούρκικες οικογένειες. To 1881 αναφέ ρεται στο δήμο Αγιων Παρασκιών με 35 Χριστιαν. και 314 τουρκ. κάτ., το 1900 είναι στον ίδιο δήμο, κάτ. 138, το 1920 έδρα ομώνυμου αγροτ. δήμου, κάτ. 320, το 1928 γράφεται Βώνη, κάτ. 381, το 1940 Βόνη, κάτ. 460, το 1951, κάτ. 458, το 1961 κάτ. 511 και το 1971 κάτ. 585.
. . . εξεδόθη το παρόν αυτοκρατορικόν μου αφιερωτήριον, όπως αφιερωθεί εις τον ειρημένον Τεκέν το εν λόγω χωρίον μεθ’ όλων των ορίων του, της δεκάτης, των λοιπών φόρων και μεθ? όλων των υπηκόων μου των κατοικούντων εν αυτών, των τέκνων των, και των τέκνων αυτών πλην του κεφαλικού φόρου.
Πηγή: http://www.ways2crete.gr
